Het is gewenst dat in de programmabegroting en in de jaarstukken aandacht wordt besteed aan rechtspersonen waarmee de gemeente een bestuurlijke en financiële band heeft, vanwege de bestuurlijke, beleidsmatige en financiële belangen en de mogelijke risico’s,. Het gaat daarbij om deelnemingen (vennootschappen), gemeenschappelijke regelingen (samenwerkingsverbanden) en overige samenwerkingsvormen, bijvoorbeeld stichtingen en verenigingen. Er wordt niet over alle partijen gerapporteerd waarmee de gemeente op enigerlei wijze verbonden is, maar alleen over partijen waarin de gemeente een bestuurlijk én financieel belang heeft. Over partijen waarin de gemeente West Betuwe alleen een financieel belang heeft, wordt in deze paragraaf dus niet gerapporteerd.
Er is sprake van een bestuurlijk belang indien er zeggenschap door middel van stemrecht bestaat of wanneer de gemeente in het bestuur van de desbetreffende organisatie wordt vertegenwoordigd. Er is sprake van een financieel belang wanneer een ter beschikking gesteld bedrag niet verhaalbaar is bij een faillissement of als er financiële aansprakelijkheid bestaat indien de desbetreffende partij haar verplichtingen niet nakomt (conform artikel 1 van het Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten).
De gemeenteraad kan op verbonden partijen toezicht uitoefenen door middel van toezichtsarrangementen. De politiek bestuurlijke wenselijkheid van een toetsingskader wordt aan de nieuwe gemeenteraad overgelaten.
Risicoprofielen van verbonden partijen
De verbonden partijen van de gemeente West Betuwe lopen sterk uiteen in (financiële) omvang en vorm. Hierdoor variëren de bestuurlijke en financiële belangen en ook de risico’s. Bij het opstellen van de begroting wordt het risicoprofiel van een verbonden partij ingeschat. Door aan verbonden partijen met een hoog risicoprofiel extra aandacht te besteden, kan de gemeente de kansen en bedreigingen bij deze verbonden partijen tijdig signaleren en daar adequaat op reageren.
Het risicoprofiel van een verbonden partij is op actuele bestuurlijke en financiële risico’s gebaseerd en komt op basis van een risicoanalyse tot stand. Hoe groter het bestuurlijke of financiële risico is, hoe intensiever de sturing op de verbonden partij is. Dat heeft ook tot gevolg dat de gemeenteraad navenant meer informatie over een verbonden partij met een hoog bestuurlijk of financieel risico krijgt. Op basis van de financiële gegevens kan de risicoindeling als volgt worden weergegeven:
Verbonden Partij | Financieel Risico | Bestuurlijk risico | Toelichting |
---|---|---|---|
Gemeenschappelijke Regelingen | |||
Regio Rivierenland | Laag (gedelegeerde taak) | Gemiddeld | Nieuw beleid bij gedelegeerde taken beperkt; risico zit in DVO’s (Dienstverleningsovereenkomsten); |
Avri | Hoog | Hoog | Reserve inzameling huishoudelijk afval is (te) laag, |
Avres Werkzaak Rivierenland | Hoog Hoog | Hoog Hoog | Mogelijke financiële perikelen door een aantal herindelingen in die regio; Financieel: GR Werkzaak Rivierenland bestaat nog niet zo lang; |
Bedrijfsvoeringsorganisatie West-Betuwe | Gemiddeld | Hoog | Bestuurlijk een gevoelig dossier. |
GGD Gelderland Zuid | Gemiddeld/Hoog | Hoog | Financiële lasten Veilig thuis; |
Veiligheidsregio Gelderland Zuid | Hoog | Hoog | Groot risico op verhoging gemeentelijke bijdragen; reserves laag. |
Omgevingsdienst Rivierenland | Gemiddeld | Gemiddeld | Uitvoeringsorganisatie; de kosten zijn inzichtelijk; kans op onverwachte uitgaven is klein; bestuurlijk risico zit in de kwaliteit van de dienstverlening |
Regionaal archief Rivierenland | Laag | Laag | |
Belastingsamenwerking Rivierenland | Laag | Gemiddeld | Bestuurlijk risico is gemiddeld omdat de inning van lokale belastingen gevoelig ligt bij de inwoners. (In Geldermalsen krijgt BSR relatief veel aandacht bij de bespreking van rapportages over verbonden partijen, ondanks laag arrangement/c.q. risico. |
Natuur- en Recreatieschap Lingegebied | Laag | Laag | Recreatietaak is geprivatiseerd. Gaat West Betuwe een rol spelen in Raad van Commissarissen? Wellicht van invloed op Bestuurlijk risico. |
N.V.'s en B.V's | |||
N.V. Alliander | Laag | Laag | |
N.V. Eneco | Laag | Laag | |
N.V. Stedin | Laag | Laag | |
Vitens NV | Laag | Laag | |
NV Bank Nederlandse Gemeenten | Laag | Laag | |
Merwede-Lingelijn (M.L.L.) Beheer B.V. | Laag | Laag | |
Verenigingen en Stichtingen | |||
Stichting Logistieke Hotspot | Laag | Hoog | Bestuurlijk gevoelig dossier. |
Stichting Openbaar Onderwijs Alblasserwaard en Vijfheerenlanden | Laag | Laag |
Toezichtsregime:
Betrokkenheid bij verbonden partijen maakt de afstand kleiner en maakt het werkterrein bekender.
Voorgesteld wordt de verbonden partijen elk kwartaal een vast agendapunt te laten zijn in één van de voorbereidende vergaderingen. Op hoofdlijnen wordt per verbonden partij middels een kwartaal rapportage gerapporteerd over wat er zich heeft afgespeeld en afhankelijk van het gekozen toezichtsarrangement wordt deze rapportage uitgebreider.
Per verbonden partij worden de volgende toezichtsarrangement toegepast.
GEMEENSCAHPPELIJKE REGELINGEN | TOEZICHTSARRANGEMENT: |
---|---|
-Regio Rivierenland | 3 |
-Veiligheidsregio Gelderland-Zuid (VRGZ) | 2 |
-Bedrijfsvoeringsorganisatie West Betuwe (BWB) | 3 |
-Afvalverwerking Rivierenland (Avri) | 3 |
-Omgevingsdienst Rivierenland (ODR) | 2 |
-GGD Gelderland-Zuid (GGD) incl. Veilig Thuis | 3 |
-Werkzaak | 3 |
-Avres | 3 |
-Regionaal Archief Rivierenland (RAR) | 1 |
-Belastingsamenwerking Rivierenland (BSR) | 1 |
BESLOTEN VENNOOTSCHAP | |
-Natuur- en Recreatieschap Lingebied (Uiterwaard B.V.) | 1 |
- Merwede Lingelijn B.V. | 1 |
STICHTING | |
-Stichting Logisiteke Hotspot (SLH) | 3 |